Kerajaan sedang mengkaji satu cara baharu untuk menentukan siapa yang layak menerima bantuan dan ia mungkin menggantikan pengelasan B40, M40 dan T20 yang digunakan selama ini. Berbanding melihat pendapatan isi rumah sebelum potongan, pendekatan yang dicadangkan ini melihat kepada Pendapatan Boleh Guna Bersih (Net Disposable Income, NDI), iaitu baki wang yang tinggal selepas potongan wajib dan perbelanjaan asas.
Kementerian Ekonomi berkata pengelasan sedia ada akan terus digunakan buat masa ini, tetapi satu kaedah yang lebih adil diperlukan supaya golongan yang benar-benar memerlukan tidak tercicir daripada bantuan semata-mata kerana pendapatan kasar mereka kelihatan tinggi. Kerajaan menyasarkan pelaksanaan di bawah Rancangan Malaysia Ke-13 (RMK13) 2026-2030, dan kini sedang berbincang dengan agensi berkaitan untuk meneroka projek perintis yang bersesuaian.
Bagaimana Pendapatan Boleh Guna Bersih Berfungsi
NDI dikira dalam dua peringkat. Peringkat pertama adalah jumlah pendapatan kasar isi rumah anda, iaitu pendapatan semua ahli keluarga sebelum sebarang potongan. Kemudian tolak potongan wajib seperti Kumpulan Wang Simpanan Pekerja (KWSP), Pertubuhan Keselamatan Sosial (PERKESO), cukai pendapatan dan zakat. Baki yang tinggal itulah wang yang sebenarnya diterima keluarga anda setiap bulan.
Peringkat kedua adalah dengan menolak pula perbelanjaan asas keluarga anda seperti makanan, sewa, pengangkutan dan bil air serta elektrik. Jumlah baki yang tinggal selepas itu ialah NDI anda. Kaedah ini turut mengambil kira kos sara hidup di kawasan anda, jadi keluarga di Kuala Lumpur tidak akan dinilai berdasarkan kos hidup yang sama seperti keluarga di Kelantan.
Walau bagaimanapun, kerajaan masih belum menyatakan sama ada perbelanjaan asas akan dikira berdasarkan jumlah yang dilaporkan setiap keluarga, atau berdasarkan satu penanda aras piawai bagi setiap kawasan.
Bagaimana Pengelasan B40, M40 dan T20 Dikira
Buat masa ini, isi rumah dikelompokkan sebagai B40, M40 atau T20 berdasarkan pendapatan kasar isi rumah. Pengelasan ini mengambil kira pendapatan seluruh isi rumah anda, termasuk pasangan dan ahli keluarga lain yang bekerja. Contohnya, jika anda berpendapatan RM4,000 dan pasangan anda berpendapatan RM4,000, pendapatan isi rumah anda ialah RM8,000.
Pengelasan ini sebenarnya berdasarkan kedudukan, bukan julat pendapatan yang tetap. Jika semua isi rumah di Malaysia disusun daripada pendapatan paling rendah hingga paling tinggi, 40% terbawah ialah B40, 40% di tengah ialah M40, dan 20% teratas ialah T20. Oleh sebab ia berdasarkan kedudukan, ambangnya akan naik apabila pendapatan rakyat secara keseluruhan turut meningkat. Keluarga anda mungkin kekal dalam kumpulan yang sama walaupun selepas kenaikan gaji, hanya kerana gaji orang lain pun naik.
Ambang Pendapatan Terus Meningkat
Jabatan Perangkaan Malaysia (DOSM) memantau kumpulan ini melalui satu siri kaji selidik kebangsaan yang dijalankan sekurang-kurangnya dua kali dalam setiap lima tahun, dan hasilnya digunakan untuk mengemas kini ambang pendapatan. Menurut Menteri Ekonomi Akmal Nasrullah Mohd Nasir, berdasarkan Laporan Survei Pendapatan dan Perbelanjaan Isi Rumah (HIES) 2024 yang diterbitkan pada Oktober 2025, ambang pendapatan T20 kini meningkat kepada RM12,680 sebulan, berbanding RM11,820 pada 2022.
Bagi kumpulan satu peratus tertinggi (T1), ambang pendapatannya melebihi RM40,195 sebulan, termasuk isi rumah yang berpendapatan RM100,000 dan ke atas.
Gaji Sama Tapi Nilainya Kurang di Bandar
Pendapatan kasar tidak menggambarkan kos hidup di tempat anda tinggal. Keluarga yang berpendapatan RM8,000 di Lembah Klang perlu membayar sewa bandar, tol, tempat letak kereta dan pengasuh anak. Keluarga yang berpendapatan RM8,000 di pekan kecil membayar jauh lebih rendah untuk semua ini, jadi keluarga di bandar berpotensi untuk berasa lebih terhimpit walaupun jumlah gaji mereka adalah sama.
Jadual di bawah menunjukkan bagaimana NDI membezakan kedua-dua keluarga ini. Angka di bawah bukan angka rasmi. Ia hanya contoh bagaimana pengiraan ini mungkin berfungsi apabila kerajaan memutuskan cara mengukur perbelanjaan asas. Kedua-dua keluarga bermula dengan RM8,000 pendapatan kasar, dan selepas ditolak kira-kira RM1,100 untuk potongan KWSP, PERKESO dan cukai bulanan, berbaki RM6,900.
| Keluarga di Lembah Klang | Keluarga di pekan kecil | |
| Pendapatan selepas potongan | RM6,900 | RM6,900 |
| Perbelanjaan asas | RM5,600 | RM3,900 |
| Pendapatan Boleh Guna Bersih | RM1,300 | RM3,000 |
Kedua-dua keluarga ini tergolong dalam kumpulan pendapatan yang sama hari ini, jadi kedua-duanya dilayan sama apabila bantuan diagihkan. Namun di bawah NDI, mereka kelihatan berbeza. Keluarga di bandar mungkin layak menerima bantuan yang tidak diterimanya sekarang, manakala keluarga yang kos hidupnya rendah dan mempunyai lebih banyak baki setiap bulan mungkin tidak lagi layak secara automatik.
Apa Yang Anda Boleh Buat Sekarang
B40, M40 dan T20 masih menentukan kelayakan untuk program bantuan semasa seperti STR dan SARA, dan sebarang perubahan hanya disasarkan dalam tempoh RMK13. Berdasarkan HIES 2024, isi rumah B40 berpendapatan sehingga RM5,859 sebulan, isi rumah M40 antara RM5,860 hingga RM12,679, dan T20 bermula pada RM12,680 seperti dinyatakan tadi. Jumlahkan pendapatan bulanan semua ahli isi rumah anda dan bandingkan dengan angka ini untuk tahu dalam kumpulan pendapatan mana isi rumah anda berada.
Pastikan rekod pendapatan dengan Lembaga Hasil Dalam Negeri (LHDN) sentiasa dikemas kini, dan mengemas kini juga butiran anda di portal seperti MySTR setiap kali ia dibuka untuk pembetulan. Jika kerajaan benar-benar beralih daripada menilai pendapatan kasar kepada baki sebenar isi rumah, rekod yang terkini boleh melancarkan peralihan itu untuk isi rumah anda.
Ikuti saluran WhatsApp rasmi kami untuk tip kewangan dan kemas kini terkini.
Seorang yang gemar menulis dan berkongsi idea. Minat terhadap perjalanan dan pengalaman baharu, serta menghargai keindahan dunia dari pelbagai perspektif. Sentiasa mencari inspirasi dalam perkara-perkara kecil di sekeliling.
