Semasa pembentangan Belanjawan 2026, Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim mengumumkan bahawa kerajaan akan meminda Akta Perlindungan Pengguna 1999 untuk memasukkan peruntukan Undang-Undang Lemon atau “Lemon Law”. Apabila ia dilaksanakan kelak, pembeli kereta di Malaysia akan mempunyai saluran undang-undang yang lebih jelas sekiranya mereka menerima kenderaan rosak yang gagal dibaiki oleh pengedar atau pengeluar.
Pengumuman ini dibuat selepas mendapat aduan saban tahun dari pengguna, serta kajian kebolehlaksanaan yang bermula pada Mac 2024 apabila Kementerian Perdagangan Dalam Negeri dan Kos Sara Hidup (KPDN) mengakui bahawa terdapat jurang dalam undang-undang perlindungan pengguna sedia ada.
Apa Itu Undang-Undang Lemon dan Apa Yang Layak Dikategorikan Sebagai “Lemon”?
“Lemon” merujuk kepada produk, biasanya kereta yang mempunyai kerosakan serius dan tidak dapat diperbaiki walaupun selepas beberapa kali percubaan. Istilah ini berasal dari Amerika Syarikat, digunakan untuk menggambarkan produk yang begitu mengecewakan sehingga membuat pembeli “bermasam muka”.
Undang-undang lemon melindungi pengguna dengan mewajibkan pengeluar membaiki, menggantikan, atau memulangkan wang bagi kenderaan yang gagal berulang kali dalam memenuhi piawaian kualiti dan prestasi. Negara seperti Amerika Syarikat, Singapura, Australia, dan Filipina sudah mempunyai perlindungan sebegini.
Sesebuah kenderaan biasanya dikategorikan sebagai “lemon” apabila kerosakan tersebut dilindungi di bawah waranti dan memberi kesan yang ketara terhadap penggunaan, nilai, atau keselamatan kenderaan. Ini termasuklah masalah seperti enjin yang kerap mati, masalah elektrik berulang, atau isu transmisi yang tidak selesai. Pengeluar perlu diberi peluang yang munasabah untuk membaiki masalah tersebut. Jika ia masih tidak dapat diselesaikan, pembeli mungkin layak mendapat penggantian atau pulangan wang.
Apa Yang Mungkin Dilindungi Di Bawah Undang-Undang Lemon?
Perincian untuk undang-undang lemon Malaysia masih dalam proses dimuktamadkan. Berdasarkan kaedah undang-undang lemon berfungsi di negara lain dan perkembangan semasa, ini antara perkara yang mungkin disertakan:
- Kebanyakan undang-undang lemon di peringkat antarabangsa memberikan pengeluar kereta tiga hingga empat kali peluang untuk membaiki kerosakan yang sama sebelum pengguna boleh menuntut penggantian atau bayaran balik.
- Sesetengah undang-undang lemon turut mengambil kira tempoh kenderaan tidak dapat digunakan (downtime) sepanjang tempoh waranti.
- Kenderaan elektrik (EV) dijangka turut dilindungi, tetapi waranti bateri mungkin dinilai secara berasingan daripada waranti utama kenderaan.
- Perlindungan untuk kereta terpakai dan recon masih belum disahkan secara rasmi.
- Tribunal Tuntutan Pengguna Malaysia (TTPM) dijangka menjadi saluran utama untuk tuntutan, dengan caj pemfailan sekitar RM5.
Apa Yang Boleh Anda Buat Sekarang?
Sementara menunggu pindaan undang-undang lemon dimaktubkan, ada beberapa langkah yang boleh anda ambil jika sedang berdepan dengan kenderaan bermasalah. Mulakan dengan menyimpan rekod yang lengkap mulai sekarang. Semakin banyak bukti yang anda simpan berkaitan kerosakan, laporan servis dan percubaan pembaikan, semakin kukuh tuntutan anda kelak.
Anda juga boleh memfailkan aduan kepada KPDN melalui TTPM. Tribunal ini mempunyai pasukan perundingan khas yang mengendalikan rundingan antara kementerian, pembeli, dan pengedar untuk kes berkaitan kenderaan. Jika kenderaan anda masih dalam pinjaman sewa beli, dapatkan surat kebenaran daripada bank anda bagi memudahkan proses tuntutan tanpa isu pemilikan.
Pengenalan undang-undang lemon ini sememangnya sudah lama dinantikan. Sebelum ini, pengguna terpaksa bergantung kepada pelbagai undang-undang yang tidak memberi perlindungan menyeluruh, dan kerap kali menemui jalan buntu. Dengan perundangan ini, Malaysia kini bergerak seiring dengan negara seperti Singapura, Amerika Syarikat, dan Australia dalam melindungi pengguna daripada kenderaan yang rosak.
Kami akan mengemas kini artikel ini sebaik sahaja undang-undang lemon diwartakan dan butiran lanjut diumumkan.
Ikuti saluran WhatsApp rasmi kami untuk tips kewangan dan kemas kini terkini.
Seorang penulis yang teruja ubah topik kewangan yang nampak susah, jadi senang nak faham! Pernah jadi content marketer sebelum ni, Farah berjaya naikkan pengikut TikTok sebanyak 98% dalam masa setahun. Kalau ada masa free, memang akan habiskan masa edit video atau cuba cari alasan nak keluar jalan-jalan.
